Skip to content

Social Network Badges

Posts Tagged ‘eğitim ’


Daha önce 9 bölüm halinde yayınlanan “Bilgisayar Mühendisi Ne İş Yapar?” yazı dizisinin istek üzerine PDF e-kitap şekline getirilmiş hali…
Buradan indirebilirsiniz.

ÖSYMnin 2008 ÖSS Tercih Kılavuzu esas alınarak geliştirilmiş tercih uygulamasını buraya tıklayarak indirebilirsiniz. Excel biçimindeki dosyada Tablo4’te yer alan bölümler bulunuyor. Listeden okul, bölüm, puan türü, sıralamalar, okul türleri vb. tüm filtrelemeleri yapabilirsiniz. Ayrıca okulların geçen yıl ve bu yıl kontenjanlarını karşılaştırabilirsiniz. Gerekli açıklamalar dosya içinde bulunuyor.

Gösterilen tüm çabaya rağmen, dosyada hatalı bilgiler olabilir. Bildirmeniz halinde gelişimine katkıda bulunmuş olacaksınız.

24 Temmuz 2008

Eğitim

Bu yazı Bilgisayar mühendisi ne iş yapar? adlı çalışmanın 9. ve son bölümü…

Belli bir grup altında toplamadığımız ama çevremizdeki bilgisayar mühendislerinin yaptıklarına şahit olduğumuz bir çok iş var. Bazılarından bahsederek bu çalışmayı tamamlayalım.

Eğitmen/Akademik kariyer

Bilgisayar mühendisleri eğitimcilik kabiliyetleri varsa özel şirketlerde, eğitim merkezlerinde eğitim verebilirler. Ya da akademik kariyer yapmayı tercih edip üniversitede kalabilirler.

Son yıllarda özellikle sertifika eğitimleri yaygınlaştığı ve bilişim konusunda eğitmen açığı olduğundan kolaylıkla iş bulabilirler. Bazı eğitimleri verebilmek için özel sertifikalar alınması ya da sınavlara girilmesi gerekebilir. Özel eğitim kurumlarında eğitimler akşamları ya da haftasonlarında yoğunlaştığı için çalışma saatlerini dikkate almakta fayda vardır.

Satış Uzmanı

Mühendislik eğitimi aldıktan sonra satış işi yapılır mı? Bu yazıda sorunun cevabını vermeye çalışmış. Özetle, yazılım ya da çözüm satmanın diğer satış sektörlerinden ayrıldığını, teknolojik gelişmelerin getirdiği karmaşıklığı en iyi mühendislerin anlatabileceğini, böylelikle yanlış bilişim yatırımlarının önüne geçilebileceğini ve verimliliğin artacağını ifade ediyor.

Satış yeteneği olan, sosyal ilişkileri güçlü bilgisayar mühendisleri, teknik pozisyonlar yerine keyif alabilecekleri satış/pazarlama alanını düşünebilirler.

Dokümantasyon Uzmanı/Teknik Yazar

Yazılım/Donanım ürünleri ile ilgili kullanım kılavuzu, programlama kılavuzu vb. dokümanları hazırlar. Yardım dokümanlarını oluşturur. Sesli ya da görüntülü öğretici materyaller hazırlar. Örnek kullanım senaryoları oluşturur. Dokümantasyon sistemi için gerekli yazılım/donanım altyapısını planlar, yönetir ve geliştirir. Standartlara uyumu sağlar.

E-ticaret uzmanı

Elektronik ticaret gittikçe geleneksel ticaret yöntemlerinin yerini alıyor. Bilgisayar mühendisleri de e-ticaret sistemlerinin hem altyapı hem de işleyiş kısımlarında rol alırlar. E-ticaret donanım ve yazılım altyapısının kurulması, hazırlanması ve yönetilmesi, işlem güvenliğinin sağlanması, B2B (şirketler arası ticaret)- B2C (genel tüketici) vb. sistemlerin uygulanması gibi birbirinden farklı konularda uzmanlaşabilirler.

CIO

CIO(Chief Information Officer) ya da Türkçesiyle Bilişim Direktörü, üst düzey bir yönetici pozisyonudur. Şu yazıda anlatılışıyla, CIOlar şirketlerin bilişim vizyonunu belirler, teknoloji bütçelerini yönetir, stratejik teknoloji yatırım kararlarını verir ve yapılan yatırımların getirisini ölçer.

CIO ve sorumlulukları ile ilgili olarak Mehmet Nuri Çankaya’nın hazırladığı şu ses kaydı dinlenebilir.

Girişimci/İşveren

Bilgisayar mühendisleri çoğunlukla şirketlerde uzman olarak çalışırlar. Ancak girişimciliğin önem kazandığı ve insanların aklına günde üç tane bilişim projesi geldiği bugünlerde fikirlerin bir projeye ve daha sonra şirkete dönüşmesi çok rastlanan bir durum oldu.

Ticaret ya da yöneticilik yeteneği olan mühendisler kendi firmalarını kurup hayallerini kazanca dönüştürebilirler. Aslında sadece iyi bir fikir sahibi olmak girişimcilik için yeterlidir, ama gelir elde edebilmek ve daha sonra büyüyebilmek için ticaretin kurallarını bilmek gerekir.

Kendi işini kurmayı tercih eden bilgisayar mühendisleri, satıştan desteğe, ürün geliştirmeden muhasebeye kadar bütün işleri yapmak durumunda kalabilirler.

Bu yazı Bilgisayar mühendisi ne iş yapar? adlı çalışmanın 8. bölümü…

Grafik ile ilgili işler çoğunlukla üniversitelerin güzel sanatlar fakülteleri mezunları tarafından yapılır. Ancak, yeteneği doğrultusunda bilgisayar mühendislerinin multimedya çalışmaları yapmaları sık karşılaşılan bir durum. Ayrıca oyun yapımı vb. işlerde grafik bilgisinin yanısıra mühendislik bilgisine de ihtiyaç duyuluyor. İngilizce’de Computer Graphics (CG) olarak adlandırılan bu alan hem grafik hem de animasyon konularını içinde barındırıyor.

Multimedya ya da diğer bir deyişle çokluortam grafik yanında ses ve video üzerinde çalışmaları da içeriyor. Dolayısıyla çok farklı iş alanları ve pozisyon var. Temel başlıkların yanında iş ilanlarında Flash uzmanı gibi tek bir yazılımın uzmanlığına dair pozisyonlara da bol miktarda rastlanıyor.

Indiana Üniversitesi’nin bir makalesinde multimedya konusunda farklı kategorilerde bir çok iş alanı yer almış. Bunların içinden genel sayılabilecek birkaç tanesini açıklayalım.

2D/3D Grafik Uzmanı

Web siteleri, tanıtım CD’leri, oyunlar, eğlence amaçlı yazılımlar vb. teknoloji ürünlerinde hoşumuza giden resim ve tasarımlar bu uzmanların elinden çıkar.

Hayal güçlerinin geniş olması ve yaratıcılık gibi kabiliyetler kariyer yolunda önemli kriterlerdir. Photoshop, AfterEffects, 3D Studio Max gibi bilgisayar programlarını öğrenmiş olmaları beklenir.

Animasyon Uzmanı

Çizgi filmlerde vb. izlediğimiz çoğu animasyon karakteri aslında teknik olarak çok karmaşıktır. Bir karakterin tasarlanması, hareket ettirilmesi, bir hikaye doğrultusunda farklı sahnelerin ve animasyonların oluşturulması uzman çabalar gerektirir.

Animasyon uzmanları yeteneklerini, hayal güçlerini ve bilgisayar programlarını kullanarak projeler üretirler. Yapılan işin büyüklüğüne göre ekipler halinde çalışabilirler. Bu tür mesleklerde mesai saati kavramı pek olmaz. Hatta gece daha rahat çalışabilirler. Flash, Maya, LightWave gibi bilgisayar programlarını bilmeleri gerekir.

Multimedya/Grafik Tasarımcısı

Multimedya tasarımcıları hem grafik hem de animasyon konusunda bilgi sahibidir. Ses, görüntü, animasyon, çizim, fotoğraf gibi malzemeleri kullanarak prodüksiyonlar yaparlar. Kullanacağı teknik araçlara ve bilgisayar programlarına en iyi şekilde hakim olmaları önemli bir özelliktir.

TV, reklam, bilişim gibi farklı sektörlerdeki firmalarda çalışabilirler. Çoğunlukla kendi işyerlerini kurarlar.

Multimedya Programcısı

Multimedya programcıları tasarımcılardan gelen bilgilere bağlı olarak, yazıdan videoya kadar bir multimedya ürününde hayati fonksiyonları yerine getirecek tüm bilgisayar programlarını yazarlar. Geliştirdikleri ürünler Internet’te, televizyonlarda, CD-DVD’lerde, kiosklarda, oyun konsollarında ya da cep telefonlarında kullanılabilir.

Yapılan projelere bağlı olarak ekip halinde çalışabilirler. Tasarımcılar, animasyon uzmanları vb. ile koordineli iş yapmaları gerekebilir.

Streaming Video Uzmanı

Internet bağlantı hızlarının artmasıyla, Internet’ten video yayıncılığı da bir işkolu haline geldi. Televizyonların Internet üzerinden yayınları, Internet televizyonları, Vlog (video günlük) siteleri, görüntülü sohbet sistemleri uzunca bir süredir boy gösteriyor.

Streaming (akan, canlı) video uzmanları bu yayınları üretmek ve kontrol etmekle sorumludur. Kaliteli ve sorunsuz bir yayın sağlamak, farklı bağlantı hızlarına göre performanslı yayın yapacak sistemleri yönetmek, daha sonra izlenmek üzere yayınları kaydetmek gibi işlerle uğraşırlar.

Sanal Gerçeklik Uzmanı

Sanal gerçeklik hem çok eski hem de çok yeni bir kavram. Gerçek dünyanın sanal bir karşılığını oluşturmak ve gerçekmiş gibi hissetirecek araçları kullanarak bu dünyayı yaşatmak olarak açıklayabiliriz. Üç boyutlu gözlükler, VRML gibi yazılımlar seneler öncesinden vardı. Ancak yavaş Internet bağlantıları vb. sebebiyle gündemden düştü. Şimdi ise gelişen teknolojilere bağlı olarak yeniden popüler oluyor.

Son dönemde Second Life gibi sanal sosyal platformlar yaygınlaşmaya başladı. Önümüzdeki yıllarda 3D gözlük gibi araçları da kullanarak bu platformları “hissederek yaşayabileceğiz.”

Sanal gerçeklik konusunda çalışanlar aslına benzer sanal dünyalar oluşturabilmek için çeşitli donanım ve yazılımları üretir, kullanır ve geliştirirler. Şu an için olmasa da gelecekte aranan bir pozisyon olacağını söyleyebiliriz.

Eğitim tasarımcısı

Eğitim alanı ile ilgili gibi görünmekle birlikte, eğitim tasarımcıları işlerinde multimedya öğelerini bol miktarda kullandıklarından bu kategori altında değerlendirmek daha doğru.

Eğitim tasarımcıları öğrenmede kullanılacak materyalleri planlayan, tasarlayan, geliştiren ve değerlendiren kişilerdir. Yeni nesil eğitim tasarımcıları ise Eğitim tasarımcısı ne iş yapar? başlıklı makalede de yazdığı gibi, bu süreçlerde teknolojiyi kullanarak bilişsel eğitim dediğimiz çok yönlü öğrenme tekniklerini kullanan materyaller tasarlar. Dolayısıyla, e-öğrenme, Internet, multimedya alanlarında kendilerini yetiştirmeleri gerekir.

Bu yazı Bilgisayar mühendisi ne iş yapar? adlı çalışmanın 6. bölümü…

Bilgisayar dünyasında bazı pozisyonlar şirket içi süreçleri yürütür. Mesela bir yazılımcı kendi odasındaki arkadaşları haricinde kimseyi görmeden bir günü geçiriyor olabilir.

Bazı görevler ise müşterilerle birlikte çalışmayı gerektirir. Teknik destek bölümlerinde çalışan mühendisler genelde yerinde ya da telefonla destek verirken müşterilerle vakit geçirir. Bu sebeple destek işi yapanların dışa dönük, ağzı laf yapan, sorunlara analitik yaklaşan ve ikna kabiliyeti yüksek kişiler olmaları başarılarını ve kariyer gelişimlerini olumlu etkiler.

Teknik Destek Uzmanı

Bir ürün ya da teknoloji konusunda şirket personeline veya müşterilere destek hizmeti veren kişilerdir. Çalışma şekilleri ve kullandıkları araçlar iş yaptıkları alana göre değişebilir. Mesela donanım destek uzmanları birebir yerinde çalışma yaparken, bir web hosting destek uzmanı sadece e-mail yoluyla destek verebilir.

Teknik destek uzmanlarının genellikle yürüttüğü bir görev de kullanıcı eğitimleridir. Bir programın temel kullanımı, bir cihazın kurulumu, bir web sitesinin ayarlarının yapılması gibi konularda eğitim verebilir veya kullanım kılavuzları hazırlayabilirler.

Yardım Masası Uzmanı

Müşterilere uzaktan destek verilmesi amacıyla kurulan çağrı merkezleri ve yardım masası (help desk) bölümlerinde çalışan uzmanlar genelde sesli ya da yazılı destek verirler. Alanları ile ilgili her konuda sorunlarla karşılaştıklarından destek verdikleri konuları genelde iyi bilirler.

Kısa sürelerde sorun çözmeleri beklendiğinden zaman kullanımı ve sonuca ulaşma konusunda kendilerini geliştirmeleri gerekir.

1./2./3. Seviye Teknik Destek Mühendisi

Ülkemizde pek bilinmeyen bir teknik destek seviyelendirmesi vardır. 1. seviye genel anlamda verilen teknik destek demektir. Yardım masası, Internet sayfası, e-mail vb. yollarla hizmet verilir. 2. seviye destek daha spesifik sorunlarda daha uzman personel ile verilen destek hizmetidir. Gerektiğinde yerinde müdahale yapılır. 3. seviye ise diğer seviyelerde çözülemeyen bir sorun için o işi en iyi bilen kişilerce verilen uzman desteğidir.

Bilgisayar mühendisleri bilgi ve tecrübelerine bağlı olarak bu üç seviyede de çalışabilir.

Uygulama Uzmanı

Uygulama uzmanları daha çok büyük ölçekli müşterilerde bir yazılımın, bir cihazın vb. o müşteriye özel kullanımını sağlamak ve sistemlerine adapte etmek üzere çalışan kişilerdir. İşleri gereği gittikleri yerlerde projeleri sonuçlanıncaya kadar vakit geçirmeleri gerekebilir.

Uzmanlık durumlarına göre bir çok projede çalıştıklarından kendilerine sağladıkları çevreyi kullanarak kariyerlerine yön verebilirler.

Bu yazı Bilgisayar mühendisi ne iş yapar? adlı çalışmanın 3. bölümü…

Başdöndürücü hızla gelişen yeni teknolojiler, beraberinde güvenlik tehlikelerinin de hızla ortaya çıkması sonucunu getiriyor. Gün geçmiyor ki bir yazılımda güvenlik açığı çıkmasın, bir web sitesi saldırıya uğramasın ya da yeni bir virüs türü yayılmaya başlamasın. Şirketler gittikçe çoğalan sayısal verilerini korumanın derdine düştükçe bilişim güvenliği de başlıbaşına bir sektör haline dönüştü. Güvenlik uzmanları bugün iş ilanlarında en çok aranan kişiler. Üstelik önümüzdeki yıllarda da popülaritesi artmaya devam edecek.

Yine diğer alanlarda olduğu gibi, alttaki pozisyonların birbirlerinden kesin bir ayrımı yok. Biri diğeri yerine kullanılabiliyor. Ama uzmanlaşma durumuna göre daha detay pozisyonlar bile oluşuyor. Mesela tüm hayatınızı sadece Cisco firewall uzmanı olarak ya da anti-spam uzmanı olarak geçirebilirsiniz.

Bilişim Güvenliği Uzmanı / Yöneticisi

Şirketlerin güvenlik altyapısını tasarlayan, kuran, yöneten ve geliştiren kişilerdir. Ağ güvenlik donanım ve yazılımları, bunların yenileme ve bakımları, tüm bilgisayar sisteminin zayıf noktalarının tespiti ve korunması, web sitelerinin güvenliği gibi konular bilişim güvenliği uzmanının işidir. Hem donanım hem de yazılım ve web teknolojilerinde kendilerini geliştirmeleri ve yenilikleri takip etmeleri gerekir.

Ağ ve Internet Güvenlik Uzmanı

Bilişim güvenliği alanının bir alt dalı olarak özellikle ağ ve Internet tehlikeleri konusunda uzmanlaşırlar. Akademik olarak ya da Güvenlik eğitimi veren şirketlerin eğitim programlarına katılarak ilgili teknolojileri öğrenirler. Hacker saldırıları, virüs ve truva atı benzeri zararlı yazılımlar, spam gibi sorunlar sayesinde uygulama tecrübesi edinirler.

Şu dokümanda, Ağ Güvenlik Uzmanı kimdir ve ne yapar? sorusunun cevabını verirken yaptığı işler sıralanmış : Var olan tehditleri sürekli olarak takip etmek ve analiz etmek, bu tehditlere karşı alınabilecek önlemleri incelemek, mümkünse bir test ortamı içerisinde bunları denemek, gerekli önlemleri devreye almak, önlemlerin düzgün çalıştığını sürekli olarak kontrol etmek (log ve trafik analizi – saldırı programlarıyla sistemi test etmek)

Güvenlik Danışmanı

Bu pozisyonu da ağ güvenlik danışmanı, web güvenlik danışmanı, yazılım güvenlik danışmanı gibi alt dallara ayırmak mümkün. Uzman oldukları alanlara göre şirketlerin güvenlik konusundaki bilgi ihtiyacını karşılar ve gerekli çözümleri önerir ya da üretirler. Mesela bir şirketin güvenlik danışmanlığı hizmetlerinde şu başlıklar verilmiş: “Risk Analizi ve Yönetimi, Kurumsal Güvenlik Stratejisinin ve Risk Profilinin Oluşturulması, Güvenlik Politika Prosedür ve Standartlarının Belirlenmesi, Mevcut Yapının Gözden Geçirilmesi ve Güvenlik Tasarımı, Güvenlik Çözümleri ile İlgili Bilgi ve Tecrübe Transferi”

Kurumsal Hacker / Ethical Hacker

Hacker kavramı her ne kadar kötü bilinse de ayrıca bir meslek. Daha çok “Beyaz Şapkalı Hacker” olarak bilinen kurumsal hacker’lar özellikle bir sisteme sızmak ve sistemin güvenliğini test etmek için para alırlar. Değişik yöntemler deneyerek açıkları tespit etmeye çalışır ve sonuçlarını rapor olarak verirler.
Böylece sistemin bir saldırı durumunda hazırlıklı olmasını sağlarlar.
Bu konuda detaylı bilgi almak isteyenler şu İngilizce yazıyı okuyabilirler.

Ayrıca tam şu sıralarda Ferruh Mavituna’nın sitesinde konuyla ilgili detaylı bir yazı yayınlandı.

Risk / İş Sürekliliği Yöneticisi

İş sürekliliği ya da risk yönetimi yeni ama çok önemli bir kavram. Tüm altyapısını bilgi teknolojileri üzerine kuran şirketler sistemin kullanılamaz hale gelmesinden büyük zarar görürler. Bunun sebebi bir doğal felaket de olabilir, terör saldırısı da, İş sürekliliği uzmanları bu tür durumlarda sistemin çalışmaya devam etmesini ya da kısa sürede tekrar ayağa kalkmasını sağlarlar. Planlamalar yapıp, sistemin işleyiş süreçlerini tasarlar ve felaket senaryolarını test ederler. Risk yönetimini anlatan şöyle güzel bir doküman da var.

Bilişim güvenliği alanında Türkçe kaynaklar:
Huzeyfe Önal Blog
Ferruh Mavituna Blog
Doctus
Olympos Security

3 Temmuz 2008

Eğitim | Internet | Teknoloji