GeleceÄŸin teknolojileri neler? -1

Bilgisayar mühendisliğinde okuyorum. Henüz hangi alana yönelmem gerektiğine karar veremedim. C# mı öğrenmeliyim, Java mı? Web işine girsem olur mu? Robotla mı uğraşsam, ağ yönetmeyi öğrenip Cisco ya da MCSE mi alsam? Ben gelecekte ne olacağım?

Bugün bir çok üniversite öğrencisi aynı duyguları bir ÅŸekilde yaşıyor olmalı… Okul bittikten sonra, baÅŸdöndürücü bir hızla ilerleyen teknolojinin neresinden tutulabilir sorusunu cevaplamaya çalışalım. Hedef para kazanmak, çok para kazanmak, şöhret kazanmak, kendimizi tatmin etmek, sadece millete hizmet etmek, yeni buluÅŸlar yapmak gibi çok çeÅŸitli bir yelpazede olabilir. Amacımız bilgilendirmek… Seçimi yapıp geleceÄŸine karar vermek okuyanlara kalmış.
Yazı çok fazla link içeriyor. Onlara bakarken konudan kopmamaya çalışın.

Önce Geleceğin 10 Web Eğilimi ile başlayalım:

1- Semantik Web

“Web için bir hayalim var, öyle ki bilgisayarlar web üzerindeki bütün veriyi, içerikler, linkler ve insanlarla bilgisayarlar arasındaki bütün iÅŸlemler gibi, analiz etmeye muktedir olacaklar. Henüz ortaya çıkmamış olsa da, ortaya çıktığı zaman Semantic Web ticaretin günlük mekanizmaları, bürokrasi ve günlük yaÅŸamlarımız birbiri ile konuÅŸan makinalar tarafından yürütülecek. Ä°nsanlığın asırlardır konuÅŸup durduÄŸu “akıllı ajanlar” nihayet gerçekleÅŸecek.”

Internet’in mucidi olarak adlandırılan Tim Berners Lee’nin ortaya attığı bu kavram yukarıdaki sözlerinde açıkça anlaşılıyor.

Temel olarak, tüm web uygulamaları belirli protokolleri kullanarak içerik üretecekler. Bu içerik başka site ve uygulamalar tarafından erişilebilecek ve bir araya getirilebilecek. Şu sayfadan aldığım metni paylaşayım:

“Semantik Web Projesinin amacı, internetteki milyonlarca bilgiyi tasniflemek. Örnek olarak, internetin ve e-ticaretin bu yüzyıl içinde katedeceÄŸi yolu göz önüne alırsak, ilk kitap sipariÅŸini 18 yaşında yapan bir kiÅŸi, 50 yıl sonra 68 yaşında geldiÄŸinde internetten yaptığı tüm sipariÅŸlerin dökümünü alabilir, bunları ürün tipi veya satıcı bazında tasnifleyebilir. “

Son olarak, şu yazı güzel bir açıklama olabilir.

2- Yapay Zeka

Bilgisayar tarihinin en eski konularından birisi olan yapay zeka hakkında google’da tonlarca sonuç bulabilirsiniz. Yapay zekanın web üzerinde kullanımı ise genelde arama motorları, siteler için akıllı yardımcılar, borsa vb. analiz yazılımları gibi uygulamalarda görülüyor. Arama motorlarına örnek olarak hakia, site içi yardımcılara örnek olarak Botego verilebilir.

Yapay zeka kullanılarak web sitelerinin sınıflandırılması hakkında şu bildiri güzel fikirler veriyor.

3- Sanal Dünyalar

Second Life sanal dünyaların geleceÄŸi hakkında herkese bir fikir verdi. Daha ÅŸimdiden onlarca sanal dünya var. Barbie bebekler için bile bir site kuruldu. Gartner, 2011′de Internet kullanıcılarının %80′inin bir sanal dünya üyeliÄŸi olacağını tahmin ediyor. Bunlar korkutucu ama büyük ihtimalle gerçekleÅŸecek tahminler…

Yazılımcı, tasarımcı ya da ağ uzmanı her ne olursanız olun, bir sanal dünya üretmek, üreten takımlarda yer almak gelecekte iş yapacak.

4- Mobil araçlar

Son dönemde mobil yazılım üretme ile ilgili kütüphaneler, APIler, bağlantı teknolojileri o kadar arttı ki; gelecekteki popülariteyi tahmin etmek artık hiç zor değil.

Önümüzdeki yıllarda, çok özellikli telefonlar, cep telefonundan TV izleme, uydu haritaları temelli hizmetler (GPS, alışveriş, yaşanılan yere bağlı resmi ya da ticari servisler), iPhone + torunları + rakipleri hepimizin konuştuğu bazılarının da üzerinde iş yapıp para kazandığı konular olacak.

5- Kullanıcıya özel hizmetler

İlgilendiğiniz alan ya da ürünlerle ilgili olarak size sürekli bilgi veren, fırsatları haber veren, tavsiyelerde bulunan ve sizi devamlı bir tüketime iten yeni şirketlere ve servislere hazır olun.

Evlere DVD servisi, Internet üzerinden davet vb. organizasyon hizmetleri, sizin adınıza piyasayı takip edip indirimleri bildiren alışveriş yardımcıları bugün işe yarıyorlar. Gelecekte daha gelişmiş yetenekleriyle yine işe yarayacaklar.

Bu konuda İngilizce detaylı bir yazıyı şurada okuyabilirsiniz.

6- Web servisleri

Aslında diÄŸer konularla baÄŸlantılı olarak, burada bahsettiÄŸimiz servisler web sitelerinin içeriklerini dışarıya belli API kütüphaneleri yoluyla vermeleri… Mesela Amazon’un, Flickr’in REST API’si kullanmaları gibi… Microsoft’un SOAP’ı gibi…

Servis yönelimli mimari konusunda ÅŸu yazıyı, REST ve SOAP karşılaÅŸtırması için ÅŸu Ä°ngilizce yazıyı okuyun. Fazlası için araÅŸtırma yolu açık…

7- Online Video ve Internet Televizyonu

Youtube’den sonra Internet’in gidiÅŸi deÄŸiÅŸti. Ä°nsanlar çektikleri ya da elde ettikleri videoları deli gibi online ortama göndermeye baÅŸladı. AraÅŸtırmalar gösteriyor ki, ÅŸu anki çılgınlık önümüzdeki yıllarda yaÅŸanacak olana nispeten hiç bir ÅŸey. Bu sektörden nasıl para kazanılacağı konusu tam olarak netleÅŸmiÅŸ deÄŸil. Ama özellikle reklam gelirleri çok siteyi zengin ediyor.

Yeni bir konsept de Internet televizyonu… BaÄŸlantı hızlarının artmasıyla, 3-5 yıl içinde resmen patlama yapacak. Özellikle senelerdir söylenen, “istediÄŸin zaman, istediÄŸin programı seyret” formatlı yayın sistemi günlük alışkanlık haline gelecek. Joost’un görüntü kalitesini izleyen bilir. Teknik altyapısını ise ÅŸu youtube videosundan anlamaya çalışabilirsiniz. Yakın gelecekte Internet baÄŸlantılı kutular içinde joost yüklü olarak gelecek ve televizyona baÄŸlayarak yayınlar izlenebilecek.

Tabii bunları anlatırken amacımız “adamlar yapmış” demek deÄŸil, yarın hangi iÅŸyerinde çalışacağınızı ya da kendinize nasıl bir iÅŸ kuracağınızı belirlemeniz…

8- Zengin Internet Uygulamaları (RIA)

Bu konuda direkt alıntı yapayım:

Browser ortamının getirdiÄŸi teknik kısıtlamalar nedeniyle web uygulamaları kullanıcıların beklentilerini ve standart masaüstü uygulamaların sunduÄŸu interaktiviteyi karşılamada yetersiz kalması üzerine Zengin Ä°nternet Uygulamaları (RIA – Rich Internet Applications) konsepti ortaya çıktı.

Zengin İnternet Uygulamalarının Sunduğu Avantajlar :

• Kullanıcıları sezgisel olarak yönlendirebilen ve geliÅŸmiÅŸ interaktiviteye sahip olan kullanıcı arayüzleri.
• Yüksek kalitede görsel efektler ve animasyonlarla desteklenebilen raporlama ekranları, grafikler ve tablolar.
• Hızlı kullanıcı arayüzleri
• Platform bağımsızlık
• Çok kullanıcılı sistemlerde kolay kurulum
• GeniÅŸlemeye müsait modüler altyapı.

Zengin Internet uygulamalarının bugün bilinen en iyi örneÄŸi gmail uygulaması… Gelecekte çok daha farklı seçenekler ise geliyor. Buyrun Adobe AIR platformu ve Flex, Microsoft WPF ve Silverlight, Ajax, OpenLaszlo…

9- Uluslararası Web

Åžu anda özellikle Internet altyapısı sebebiyle, ABD en büyük Internet kullanıcısı… Ancak önümüzdeki yıllarda bu denge deÄŸiÅŸecek. Çünkü diÄŸer ülkelerdeki Internet kullanıcıları sayısı gittikçe artıyor.

Yapılan bir araştırmaya göre, Amerikan sitelerinin trafiğinin dörtte üçü uluslararası ziyaretçilerden geliyor. Dolayısıyla önümüzdeki 10 yıl içinde, ABD dışındaki ülkelere yönelik içerik ve hizmetler, sitelerin farklı dillere çevrilmesi gibi çalışmalar önem kazanacak.

10- KiÅŸiselleÅŸtirme

Birçok site kiÅŸiselleÅŸtirme hizmeti veriyor ama Google iGoogle hizmetini devreye soktuÄŸunda çok ses getirmiÅŸti. Hemen “anahtarlarım nerede” esprisi devreye girdi.

Ekranınızı istediÄŸiniz gibi düzenlemek, e-maillerinizi farklı kategorilerde takip edebilmek, alışveriÅŸ sitesinde size özel sayfalar ve teklifler görmek kiÅŸiselleÅŸtirme denildiÄŸinde akla gelenler…

Güvenlik ve kişilik hakları sebebiyle henüz çekimser yaklaşılsa da, daha çok insan bilgilerini online ortama aktardıkça bu sektör iyice şekillenecek.

Özetle web ile ilgili tahminler böyle…
KarşılaÅŸtığım bir yazı üzerine baÅŸlayan konu geliÅŸerek bayağı büyüdü. Farklı alanlardaki “geleceÄŸin teknolojilerine” baÅŸka yazılarda deÄŸiniriz.